Back To Top

De toekomst begint nu

Dat volgens het Klimaatakkoord van Parijs er tot 2050 miljoenen huizen in Europa moeten worden verduurzaamd, is geen nieuws meer. Dat dit proces met de huidige technieken te langzaam gaat en bovendien te kostbaar is, evenmin. Reden genoeg voor Provincie Overijssel om begin 2018 de handen met partners uit zes landen uit de North Sea Regio ineen te slaan. Deze samenwerking tussen de veertien pioniers uit Nederland, België, Duitsland, het Verenigd Koninkrijk, Zweden en Noorwegen heeft uiteindelijk geleid tot INDU-ZERO, een Europees Project (Interreg NSR), dat de verduurzaming van woningen wil industrialiseren.

Oog voor het hele renovatieproces
We spreken Ulla-Britt Krämer, Projectleider nieuwe energie bij Provincie Overijssel. ‘Wat wij hebben gedaan, is het ontwikkelen van een blauwdruk voor een smart factory. Wat ons project significant anders maakt dan vergelijkbare initiatieven, is dat we het hele renovatieproces in kaart hebben gebracht. In de blauwdruk besteden we aandacht aan alle facetten van het proces: van het inmeten van een huis tot productontwerp, productie, logistiek en de bouwplaats zelf. Deze werkwijze is uniek in de sector.’

Waar veel ambitieuze partijen los van elkaar hun eigen processen trachten te optimaliseren en afspraken met de rest van de keten uitblijven, kijkt INDU-ZERO dus naar het hele plaatje. En dat doet het initiatief ook over de grens. ‘Nederland kan de opgave niet alleen oppakken. Dat is wel gebleken. Het geheim zit in het bundelen van kennis. Wij hebben met veertien partijen uit zes landen de koppen bij elkaar gestoken om deze opgave -die de hele wereld aangaat- aan te gaan. Daarnaast hebben ook nog zeventien industrieën van buiten het project mee ontwikkeld. Samen staan we heel sterk.’

15.000 renovatiepakketten per fabriek per jaar
De blauwdruk van de smart factory die INDU-ZERO op 7 oktober jl. heeft gepresenteerd, is het bewijs dat er veel meer renovatiepakketten kunnen worden gerealiseerd dan op dit moment nog mogelijk is. In de ontworpen smart factory kunnen jaarlijks vijftienduizend renovatiepakketten worden geproduceerd tegen een kostenreductie van 50%. Tot zover de theorie. ‘Het ontwerp is uniek, een gamechanger zelfs, maar er is dus werk aan de winkel. De kosten voor de fabriek liggen rond de tweehonderd miljoen euro. Om een dergelijke investering te legitimeren, is vraagbundeling nodig. Hiermee ligt de sleutel bij de huursector. Én bij gemeenten, want ook de publieke en private sector zijn gebaat bij opschaling en kostenreductie, zeker in deze onzekere tijden waarin energieprijzen de pan uit rijzen.’

Anticiperen op de mogelijkheden van de toekomst
‘Hoe woningcorporaties kunnen anticiperen op de komst van deze smart factory? Door hun woningvoorraad goed in kaart te brengen. Ze moeten inzichtelijk maken welke woningen geschikt zijn voor zo’n grootschalige aanpak, want niet iedere woning is natuurlijk geschikt. Daarnaast vraagt het ook om een andere manier van denken. Niet project voor project, maar in processen en producten. En ook overheden spelen een rol. Denk aan zaken als het verstrekken van vergunningen.’

‘Wat er nu kan, wordt al in het echt getoond in onze drie gerenoveerde showcasewoningen in Enschede. De visie van INDU-ZERO? Binnen drie dagen een rijtjeshuis renoveren waarbij de bewoners gewoon thuis kunnen blijven. Mensen denken vaak dat een geïndustrialiseerd product eenhapsworst is, dat hele wijken er straks hetzelfde uitzien. Het tegenovergestelde is waar: een geïndustrialiseerd proces geeft juist alle gelegenheid voor persoonlijke invulling. Een machine maakt wat je wilt. In kleuren, patronen en materialen. De mogelijkheden zijn oneindig. Ook dat zie je terug in de showcasewoningen.’

Landscape factory
Het ontwerp van de smart factory maakt het project extra bijzonder. In de visie van architectenbureau Buro de Haan moet een 21e-eeuwse fabriek met een dergelijke productiecapaciteit die bijdraagt ​​aan CO2-reductie van en het energieneutraal maken van woningen ook een aantoonbare bijdrage leveren aan ecologie, biodiversiteit, waterbeheer, educatie en duurzaamheid. Daarom heeft het bureau voor dit ontwerp ultramoderne industrie en natuur dynamisch met elkaar verweven. Het gebouw is opgevat als een landschap dat grotendeels toegankelijk is voor het publiek, terwijl het tegelijkertijd de ecologische impact fundamenteel compenseert. ‘Dankzij dit ontwerp kan een smart factory dus ook nabij een stad of dorp worden gerealiseerd. Dat deze fabriek volautomatisch is, betekent overigens niet dat het geen impuls geeft aan de werkgelegenheid. Sterker nog, in de fabriek zijn 440 arbeidsplaatsen beschikbaar en op de bouwplaats 1022. En dan hebben we het nog niet over toeleveranciers, fabrikanten en de logistiek gehad.’

Op 12 november jl. zijn de drie genoemde showcasewoningen in Enschede officieel geopend. In deze woningen zijn reeds gerealiseerde ontwikkelingen van INDU-ZERO -denk aan het reeds ontwikkelde kozijnloze raam- gecombineerd met de mogelijkheden van nu. Ze geven dus een voorproefje van de mogelijkheden die de smart factory straks gaat bieden. Wil je meer weten of een rondleiding door de showcasewoningen? Neem via (0) 621123718 of ub.kraemer@overijssel.nl contact op met Ulla-Britt!

De blauwdruk

De resultaten van het project (de blauwdruk) zijn via een online magazine openbaar beschikbaar gesteld. Wanneer het online magazine is aangevuld met extra informatie wordt dit via de nieuwsbrief van INDU-ZERO aangekondigd. Op de hoogte blijven? Meld je aan via deze link.